Günümüzde artan enflasyon ve değişen ekonomik dengeler, hane halkı bütçesinin en büyük kalemlerinden birini market harcamaları haline getirdi. Birçoğumuz markete “sadece birkaç parça bir şey” almak için girip, kasada beklediğimizden çok daha yüksek bir tutarla karşılaşıyoruz. Ancak market alışverişi, doğru stratejiler uygulandığında en çok tasarruf edilebilecek alanlardan biridir. Bu nedenle sizlere Market alışverişinde tasarruf sanatı hakkında bilgiler vereceğiz. Bilgikatalogu olarak, mutfak bütçenizi kontrol altına alacak ve alışveriş alışkanlıklarınızı kökten değiştirecek 12 profesyonel taktiği inceliyoruz.
Marketlerin Psikolojik Tuzaklarını Anlamak
Marketler, müşterilerin daha fazla harcama yapması için bilimsel yöntemlerle tasarlanmıştır. Girişteki taze çiçek kokularından, en temel ihtiyaç olan ekmek ve sütün marketin en uzak köşesine konulmasına kadar her şey bir planın parçasıdır. Amaç, sizin o ekmeğe ulaşana kadar onlarca reyonun önünden geçmeniz ve sepetinizi doldurmanızdır. Bu tuzakları bilmek, Market alışverişinde tasarruf sanatının ilk adımıdır.
Planlama: Liste Yapmanın Gücü
Alışverişe çıkmadan önce evdeki stoklarınızı kontrol etmek ve bir liste hazırlamak, Market alışverişinde tasarruf sanatının altın kuralıdır.
Liste Neden Önemli?
Liste yapmadığınızda, markette gördüğünüz her ürün size “ihtiyaçmış” gibi gelir. Oysa bir listeniz olduğunda, zihniniz sadece o maddelere odaklanır. Listenin dışına çıkmamayı bir oyun haline getirin.
Asla Aç Karnına Alışverişe Çıkmayın
Bilimsel araştırmalar, aç karnına yapılan alışverişlerde kişilerin sadece daha fazla gıda değil, aynı zamanda daha yüksek kalorili ve gereksiz ürünler aldığını kanıtlamıştır. Açlık hissi, beynin “ödül” mekanizmasını tetikler ve sepetiniz hiç ihtiyacınız olmayan abur cuburlarla dolar.
“Birim Fiyat” Takibi Yapın
Etiketlerde yazan büyük rakamlar bazen yanıltıcı olabilir. Bir ürünün 500 gramlık paketi ile 1 kilogramlık paketi arasında karşılaştırma yaparken mutlaka “birim fiyat” (1 kg veya 100 gram fiyatı) kısmına bakın. Bazen “ekonomik paket” olarak satılan ürünler, küçük paketlerden daha pahalıya gelebilir.
Alt ve Üst Rafların Gizemi
Marketlerde en pahalı ve kâr marjı en yüksek ürünler her zaman “göz hizasındaki” raflara yerleştirilir. Daha uygun fiyatlı, yerel veya marketin kendi markası olan ürünler genellikle en alt veya en üst raflarda bulunur. Alışveriş yaparken bakış açınızı genişletin ve rafların aşağısına bakmayı unutmayın.
Mevsiminde Beslenme Alışkanlığı
Kışın ortasında patlıcan veya çilek almak, hem sağlığınız hem de cüzdanınız için zararlıdır. Mevsim dışı ürünler seracılık ve nakliye maliyetleri nedeniyle çok daha pahalıdır. Mevsiminde olan sebze ve meyveler hem daha besleyici hem de çok daha ekonomiktir.
Kendi Markalarını (Private Label) Keşfedin
Büyük market zincirlerinin kendi adlarına ürettirdikleri bakliyat, temizlik malzemesi veya süt ürünleri genellikle ulusal markalardan %30 ila %50 daha ucuzdur. Bu ürünlerin birçoğu aslında bilinen büyük fabrikalarda üretilir; sadece reklam ve pazarlama maliyeti olmadığı için fiyatları düşüktür.
Stok Yapma Mantığı (Gerçekten İndirimdeyse)
Sürekli tükettiğiniz bozulmayacak ürünler (tuvalet kağıdı, deterjan, makarna, konserve) gerçek bir indirime girdiğinde stok yapmak mantıklıdır. Ancak “indirimde” diye hiç kullanmadığınız bir ürünü almak tasarruf değil, israftır.
Hazır ve İşlenmiş Gıdalardan Kaçının
Ayıklanmış nar, doğranmış marul veya dilimlenmiş peynir… Bu ürünlerin size kazandırdığı 5 dakikalık zaman, faturanıza iki katı fiyat olarak yansır. Ürün ne kadar çok işlem görmüşse, fiyatı o kadar artar. Kendi salatanızı kendiniz yapın.
Sadakat Kartları ve Mobil Uygulamalar
Marketlerin sadakat programlarını hafife almayın. Sadece kart sahiplerine özel indirimler ve puan biriktirme sistemleri, yıl sonunda ciddi bir meblağ tasarruf etmenizi sağlayabilir. Alışverişe çıkmadan önce marketin mobil uygulamasından “haftanın indirimlerini” kontrol edin.
Nakit Para Kullanmayı Deneyin
Kredi kartları, harcama yaparken hissedilen “ödeme acısını” azaltır. Market için ayırdığınız bütçeyi nakit olarak yanınıza alırsanız, limitinizi aşmanız fiziksel olarak imkansız hale gelir. Bu, harcamalarınızı somutlaştırmanın en etkili yoludur.
Kasa Yanı Tuzaklarına Dikkat
Ödemeyi beklerken karşınıza çıkan minik çikolatalar, piller veya sakızlar “impulse buy” yani dürtüsel alışverişi tetiklemek içindir. Kasa sırasındayken telefonunuza bakmak veya listenizi kontrol etmek, bu son dakika harcamalarından sizi korur.
Tek Başına Alışveriş Yapın
Mümkünse alışverişe çocuklarınızla veya eşinizle gitmeyin. Yanınızdaki her kişi, sepete kendi “isteklerini” ekleme ihtimalini taşır. Tek başınıza olduğunuzda daha hızlı hareket eder ve plana sadık kalırsınız.
Sonuç: Tasarruf Bir Tercihtir
Market alışverişinde tasarruf sanatı, kalitesiz beslenmek demek değildir. Aksine, parayı nereye harcayacağınızı bilmek ve israfın önüne geçmektir. Bilgikatalogu olarak önerimiz, bu 12 stratejiden en az 3 tanesini bir sonraki alışverişinizde uygulamanızdır. Farkı cüzdanınızda hissettiğinizde, bu yöntemler birer alışkanlığa dönüşecektir.
Bilgi Kataloğu
